John Sanderson

İngiliz tüccar John Elderd (1552– 1632), 1584 yılından itibaren Doğu'daki ticari mallarla, özellikle de ipek ve diğer kumaş türlerinin ticaretini yapmıştır. Bu nedenle 1552- 1632 yılları arasında İstanbul ve diğer kentlerde ticaret amaçlı geziler gerçekleştirmiştir. Sanderson, Doğu gezisi konusundaki izlenimlerini ülkesine yazdığı mektuplarla paylaşmıştır. Sanderson'un izlenimlerinde önemli olan, o dönemde Homeros'un yaşamış olduğuna inanıldığının ve bölgede yaşayanların mezarının Sakız (Chios) adasında olduğunu öne sürmüş olmalarıdır. Birkaç kez Çanakkale Boğazı'ndan geçen Sanderson'un anılarındaki bir başka önemli konu da Osmanlıların ilk kez Avrupa'ya geçtiği yer konusunda yerel bilgilerin kesintisiz bir şekilde devam ettiğidir:

"Biz Sakız Adası (Sio Kastro)'nda, şair Homeros'un gömüldüğü, dağlık bir yere tırmandık (buraya Gardamolo köyü demekteler).

Ayın yirmi üçünde yola çıktık ve yirmi yedisinde bazı kalıntıların görüldüğü Eski Troya'nın önünden geçtik. Daha sonra, iki büyük kalenin olduğu Dardanelli denilen yerden geçtik (o dönemde Çanakkale kentine Avrupalıların verdiği isim, R.A). Bunları biraz geçtikten sonra, Hereto olarak adlandırılan, eski bir köyün harabelerinin önünden geçtik; söylendiğine göre Türkler ilk kez buradan Avrupa'ya geçmiş (Buranın diğer bir ismi de Gaziler iskelesidir, R.A). Daha sonra Gelibolu (Gallipoli) ve Tekirdağ (Rodoste) yönüne doğru yol aldık ve üç martta İstanbul'a (Constantinople) vardık...

Bir Ocak 1592 yılında Mora'daki Petras'daydık... Daha sonra pekçok adayı geçtik, Taradano'u adasından sonra Troya'nın olduğu buruna vardık; buradan iki büyük kalenin olduğu Çanakkale (Dardanell/Dardailli)'yi geçtikten sonra 7 Martta Gelibolu'ya (Gallipoli) vardık."